صورتجلسه
زمان جلسه : دوم دیماه ۹۶ ساعت ۱۰ مکان جلسه : سالن کنفرانس میلاد
دستور جلسه : اولین جلسه میز لوله و پروفیل
رئیس جلسه : جناب آقای دکتر مجتبی خسروتاج ، معاونت محترم صادراتی وزیر صنعت و رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران
اعضاء جلسه : ریاست و دبیر سندیکای تولیدکنندگان لوله و پروفیل فولادی، معاونت فروش و بازاریابی شرکت فولاد مبارکه، جناب آقای مودودی معاون محترم توسعه صادرات خدمات و کالا کارشناسان صادرات شرکتهای تولیدکننده لوله و پروفیل فولادی، کارشناسان صادرات سازمان توسعه تجارت ایران.
مطالب مطروحه :
در ابتدای جلسه جناب آقای کمالی، مدیرکل محترم توسعه صادرات محصولات صنعتی و معدنی، ضمن خوش آمدگویی و تشکر از حضور مدعوین، به ارائه گزارشی از وضعیت آمار تجارت جهانی لوله و پروفیل و نیز روند صادرات و واردات این محصول طی سالهای اخیر در کشور پرداخته و به اختصار سوابقی از موضوع جلسه و مشکلات موجود در این صنعت را مطرح نمودند، در ادامه هریک از حاضرین جلسه فراخور مشکلات مرتبط خود در این صنعت نکاتی را به شرح ذیل عنوان داشتند:
جناب آقای کاوه، دبیر محترم سندیکای تولیدکنندگان لوله و پروفیل فولادی ایران توضیحاتی اجمالی در مورد کاربردهای لوله و پروفیل در صنایع مختلف ارائه و اظهار داشتند این محصول از حیث ماهیت کاربری به بخش های مجزا تقسیم می شود : بخش صنایع ساختمانی، صنایع کوچک و لوله های قطور که عمدتاً در خطوط انتقال و انشعابات گازی استفاده می گردد و هریک از آنها مشکلات خاص خود در صادرات را دارند که باید به تفکیک مورد بررسی و مطالعه قرار بگیرد.
ایشان در ادامه خاطرنشان شدند که عمده مشکل این صنعت در بخش صنایع پایین دستی، تأمین مواد اولیه موردنیاز این بخش می باشد به نحوی که به ناچار بایستی مواد اولیه موردنیاز خود را به قیمت بالاتر از قیمت جهانی از صنایع مادر و بالادستی ازجمله شرکت فولاد مبارکه اصفهان تهیه نمایند که منجر به افزایش قیمت تمام شده هم در صنعت لوله و پروفیل و هم سایر صنایع وابسته به این صنعت می شود. این مشکل علاوه بر کاهش قدرت رقابت پذیری شرکت های ایران، باعث از دست دادن بازارهای خارجی گردیده و از سویی نیز بازار داخل را با مشکل جدی مواجه نموده است. در بخش لوله های قطور نیز عدم پذیرش استانداردهای شرکت نفت و گاز ایران ازجمله استاندارد IGS بجای API5L ازسوی طرف های تجاری من جمله کشور ترکمنستان منجر به لغو موافقت نامه های تهاتر مطالبات کشور یادشده با کالا توسط شرکت ملی گاز ایران شده است و رفع این مشکل بی تردید نیاز به عزم راسخ دولت برای بهبود روابط دیپلماسی و متقاعدنمودن آنان برای قبول استاندارهای کشور ایران دارد.
جناب آقای اکبری، نماینده محترم شرکت فولاد مبارکه، عمده دلایل روند کاهش جهانی تجارت لوله و پروفیل را ناشی از گرایش سیاست دولتها برای ایجاد ارزش افزوده بیشتر در زنجیره تولیدات خود و ممانعت از خام فروشی برشمردند و اظهار داشتند که عمده کشورهای در حال توسعه ازجمله کشورهایی نظیر عراق، ترکیه، هندوستان و … با ایجاد و تأسیس کارخانه های مربوط به صنایع پایین دستی در تولید محصولات موردنیاز خود ازجمله لوله و پروفیل همت گماشته و تا حدود قابل توجهی وابستگی خود به واردات مواد اولیه این صنعت را کاهش داده اند.
همچنین ایشان در ادامه سخنان خود افزودند که قیمت مواد اولیه موردنیاز شرکت های تولیدکننده لوله و پروفیل براساس قیمت نهایی عرضه محصول در بازار بورس می باشد که در نهایت ایشان برای رفع این مشکل پیشنهادی مبنی بر ورود موقت در داخل کشور را ارائه نمودند، بدین رویه که مواد اولیه موردنیاز این صنعت در انبارهای شرکت فولاد مبارکه به شرکت های متقاضی تحویل و مبدأ تولید نیز در اظهارنامه های صادرات ثبت تا از این طریق منافع هر دو گروه تأمین گردد چرا که در صورت عملیاتی شدن این رویه شرکت فولاد مبارکه علاوه بر صادرات این محصول در داخل کشور به امتیازهای صادراتی خود از جمله معافیت از مالیات دست می یابد و از سویی نیز شرکت های نیازمند مواد اولیه نیز قادر به خریداری مواد موردنیاز خود به قیمت برابر با قیمت جهانی خواهند شد و از بسیاری از هزینه ها از جمله هزینه های تشریفات گمرکی، حمل و نقل و… صرفی جویی گردیده و منافع ملی نیز از این رو تأمین می گردد و به استناد ماده ۳۷ رفع موانع تولید، دولت می تواند نقش حمایت گرانه خود از صنایع بالادستی که در ایجاد ارزش افزوده صنایع پایین دستی موثر بودند، به سهولت ایفاد نماید.
در ادامه جناب آقای مودودی معاون محترم توسعه صادرات خدمات و کالا ضمن استقبال از راهکار ارائه شده اظهار داشتند پیشنهاد مطرح شده در مرحله اجرایی تاحدودی پیچیده است و بایستی در این خصوص مکانیزمی طراحی گردد تا علاوه بر اینکه با قوانین تجاری کشور مغایرتی نداشته باشد، منافع ذینفعان ازجمله صنایع بالادستی و پاییی دستی را تأمین نماید و ایشان در ادامه اظهار داشتند چنانچه قوانین داخلی کشور مخل اجرای این طرح باشد، می توان با طرح موضوع در جلسه شورای عالی توسعه صادرات غیرنفتی و اخذ مصوبه مربوط و ابزارهای قانونی مسیر اجرای این طرح را هموار ساخت.
جناب آقای ابوئی مهریزی، رییس محترم سندیکای تولیدکنندگان لوله و پروفیل فولادی ایران، در ابتدای سخنان خود ضمن تأیید و اعلام موافقت خود با اجرای طرح مذکور، اذعان داشتند که رویه یادشده مورد موافقت رییس وقت گمرک ج.ا. ایران بوده لیکن در حال حاضر به دلیل برخی تغییرات مدیریتی در ساختار حاکمیتی دولت موضوع مغفول مانده است.
ایشان ضمن انتفاد از نحوه قیمت گذاری فعلی و ناکارآمدی سیستم قیمت گذاری توسط شورای رقابت، مداخله دولت در بخش خصوصی را مشکل ساز و متضاد با سیاست اقتصاد آزاد عنوان کردند، ایشان بر برقراری توازن در زنجیره ی تولید، از مواد اولیه تا محصول نهایی که به دست صنایع پایین دستی می رسید، تأکید نمود و در ادامه اظهار داشتند که با عرضه و تقاضا قیتها نوسان داشته و بی شک شفاف سازی در بورس می تواند از اهمیت بسیاری برای قیمت گذاری واقعی برخوردار باشد و به رفع این مشکل بسیار کمک نماید.
در ادامه جناب آقای خسروتاج، معاون محترم صادراتی و رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران اظهار داشتند که طرح مذکور در ابتدا می بایست بصورت پایلوت در کشور اجرا گردد و درصورت موفقیت این طرح می توان به سایر صنایع مشابه از جمله پتروشیمی و معدنی تعمیم داد.
ایشان فعل صادرات را اقدامی توأم با ریسک برشمردند و تأکید کردند که درصورت امکان تأمین مواد اولیه موردنیاز صنایع پایین دستی توسط شرکت های مادر علاوه بر کاهش ریسک می توان در بسیاری از هزینه های تجاری صرفه جویی نمود و با این اقدام منافع کشور را هم پوشش داد،
ایشان همچنین در ادامه سخنان خود بر شفاف سازی در بورس کالا تأکید و عنوان نمودند که نباید صرفاً اختصاص به صنایع بالادستی باشد بلکه صنایع پایین دستی هم باید در عرصه ی فعالیت خود از شفافیت حوزه ی تولید گام بردارند. ضمن اینکه حوزه ی صادرات و واردات نیز باید شفاف بوده و نحوه ی قیمت گذاری و نحوه ی تخصیص محصولات هم باید مشخص باشد که بی شک در بازار بورس این اتفاق می تواند به وقوع بپیوندد.
در ادامه، سایر حاضرین در جلسه به طرح مشکلات خود که عمدتاً با محوریت موضوعات یادشده بود، پرداخته و مطالبی در ارتباط با مشکلات فعلی موجود همچون عدم گشایش اعتبار اسنادی ازسوی بانک های عامل، بالابودن تضامین صندوق ضمانت صادرات ایران برای گشایش LC ، طولانی بودن پروسه ی استرداد مالیات بر ارزش افزوده شرکت های صادرکننده و… عنوان و در انتها اتخاذ تصمیمات لازم برای رفع آنها خواستار شدند.
درخاتمه جلسه، نتایج موضوع های مطرح شده به شرح ذیل از سوی آقای دکتر خسروتاج، معاون محترم صادراتی وزیر صنعت و رییس کل سازمان توسعه تجارت ایران مورد جمعبندی قرار گرفت:
- بهبود روابط تجاری با کشور ترکمنستان و پیگیری موضوع پذیرش استانداردهای شرکت نفت و گاز ایران از جمله استاندارد IGS به جای API5L ازسوی کشور یادشده.
- باتوجه به طولانی بودن استرداد مالیات بر ارزش افزوده از سوی گمرک بندر انزلی جلسه ای با حضور گمرک ج.ا.ایران، سازمان امور مالیاتی کشور و بانک مرکزی برای بررسی و رفع مشکل مذکور برگزار گردد.
- پیشنهاد ارائه شده مبنی بر صادرات محصولات شرکت فولاد مبارکه در انبارهای این شرکت برای انجام ورود موقت ازسوی شرکتهای تولیدکننده لوله و پروفیل مورد پیگیری و مکانیزم اجرایی آن طراحی گردد.
- جلسه ای با حضور نمایندگان بانک مرکزی، گمکر ج.ا.ایران، سازمان توسعه تجارت ایران برای بررسی و رفع مشکل موضوع عدم گشایش LC برای ورود موقت از سوی بانک های عامل برگزار و مورد پیگیری قرار گیرد.
- جلسه ای به منظور بررسی عرضه و قیمت گذاری محصولات شرکت فولاد مبارکه در بورس کالا با حضور نمایندگان بورس، سازمان توسعه تجارت ایران، شرکت فولاد مبارکه، سندیکای تولیدکنندگان لوله و پروفیل فولادی ایران برگزار گردد. (دوم دیماه ۹۶- سالن کنفرانس میلاد – سازمان توسعه تجارت ایران)
